Antyk jest nie tylko najstarszą uznawaną cywilizacją
Antyk jest nie tylko najstarszą uznawaną cywilizacją i kulturą naszego kręgu kulturowego, jest także epoką najdłuższą, trwa prawie tysiąc trzysta lat. Jej początki datuje się na przełom dziewiątego i ósmego wieku przed naszą erą (na ten czas przypada powstanie dwóch eposów Homera- "Iliady" i "Odysei"). Za datę końcową, symbolicznie uznaje się upadek Zachodniego Cesarstwa po zwycięskim najeździe Germanów na Rzym. Jednak w rzeczywistości za schyłek epoki uznaje się dwa wieki naszej ery- piąty i szósty. Po upadku Rzymu rozpoczyna się epoka średniowieczna.
Rozwój literatury rzymskiej rozpoczyna się znacznie później niż greckiej. Jest ona jakby kontynuatorką osiągnięć Greków, przejmuje od nich przewodnictwo w świecie antycznym. Rozkwit i dominacja kultury rzymskiej przypada na okres od I wieku p.n.e. do drugiego wieku naszej ery. Tworzą w tym czasie tacy twórcy jak: autor eposu "Eneida"- Wergiliusz, genialny poeta Horacy oraz później, już w I-II w. n.e. Owidiusz, Marek Aureliusz, Seneka. Ostatni etap rozwoju kultury antycznej to okres wczesnochrześcijański, przypadający na trzeci i czwarty wiek naszej ery. Nowa wiara dominuje w naszym kręgu kulturowym, tworzą się nowe wzorce, nowe estetyki, które stanowiły podstawę kolejnej epoki w dziejach kultury europejskiej- chrześcijańskiego średniowiecza.
Ogromna objętość czasowa epoki sprawia, że w naturalny sposób rozpada się ona na kilka etapów, kilka okresów jej kształtowania się i rozwoju. Wyznacza się je zgodnie z dominującymi w danym czasie rodzajami literackimi, najbardziej dobitnymi świadectwami tamtej kultury.
Powstanie tak doskonałych, dopracowanych dzieł, w których poeta stosuje niezwykle rozwinięty artystycznie język i styl świadczą, że w owym czasie dominującym rodzajem literackim była właśnie epika, której epos jest najbardziej klasycznym, głównym gatunkiem. „Iliada" i „Odyseja" reprezentują więc pierwszy okres rozwoju antycznej literatury i kultury. Etap drugi przypada na dwa kolejne wieki- siódmy i szósty przed naszą erą. Epika oddaje pierwszeństwo liryce. Okres ten to czas wspaniałych poetów- Tyrtajosa (od jego imienia wzięła nazwę poezja Tyrtejska- opiewająca czyny wojenne, zagrzewająca do boju), Safona (poezja miłosna tej jedynej, a na pewno najlepszej antycznej poetki po dziś dzień budzi wielki podziw), mistrza krótkich form wierszowych Anakreonta (stąd dzisiaj nazwa niewielkich, kilkuwersowych utworów- anakreontyki), Pindar (autor ód), Symonides (słynne epitafium wojsk Spartańskich na ich nagrobku po bitwie pod Termopilami).
Trzeci okres- cały piąty wiek przed naszą erą- to etap rozwoju i dominacji dramatu. W piątym wieku właśnie działają najwięksi dramatopisarze greccy, którzy na wiele lat ustalili kanony obowiązujące w tragedii- Ajschylos, Sofokles i Eurypides oraz komedii- Arystofanes. Piąty wiek jest także szczególnie ważny dla rozwoju sztuk plastycznych- tworzy wówczas słynni rzeźbiarze greccy Fidiasz oraz Poliklet.